Хәләл яшәү рәвеше
Бер киюнең бәясе: кием сатып алуны ничек бәяләргә?
Бәя кәгазе бүген күпме түләргә кирәклеген күрсәтә. Кирәкле ике киемне чагыштырганда, тагын бер сорау бирү файдалы: аларның һәрберсен чынлыкта ничә тапкыр киячәксез?
Гади исәп
Өйдә якынча исәпләү өчен сатып алу бәясенә сайланган вакыт эчендәге карау һәм төзәтү чыгымнарын кушыгыз. Нәтиҗәне шул ук вакыттагы куллану санына бүлегез. Бер тапкыр чыгып керүне яки бер көн киюне бер куллану дип санарга мөмкин. Ике киемгә дә бер үк үлчәм кулланыгыз.
Бер куллануның бәясе = (сатып алу + карау + төзәтү) ÷ куллану саны.
Базар бәяләрен чагылдырмаган шартлы мисал: 3 000 сумлык киемне 30 тапкыр кисәгез, бер кию 100 сумга төшә. 5 000 сумлык киемне 100 тапкыр кисәгез — 50 сумга. Әлегә карау һәм төзәтү чыгымнарын нуль дип алыйк. Икенче вариантка шушы чыгымнар өчен 1 000 сум өстәсәк, нәтиҗә 60 сум була.
Әмма икенче киемне нибары 20 тапкыр кисәгез, шул ук 6 000 сум бер куллануга 300 сум булып чыга. Нәтиҗә кию ешлыгы турындагы фараз белән бергә үзгәрә. Сатып алганчы бу — сценарий, кулланганнан соң — чын чыгымнарны исәпләү.
Түләгәнче дүрт сорау
- Кием үлчәме, уңайлылыгы һәм тыйнак киенү таләпләрегез буенча туры киләме?
- Аны гардеробыгыздагы кайсы киемнәр белән киячәксез?
- Ярлыктагы карау күрсәтмәләрен үти аласызмы һәм бу күпмегә төшәчәк?
- Көтелгән тузуны төзәтеп буламы: төймә тагарга, җөйне тегәргә, каптырманы алыштырырга мөмкинме?
Бу — уйлану өчен редакция төзегән исемлек, билгеле бер марканың сыйфатын бәяләү түгел. Югары бәя үзе генә чыдамлылыкны расламый. Бер кию бәясенең түбән булуы сатып алуны бюджетыгызга туры китерми: барыбер тулы сумманы түләргә кирәк.
Башта үз шкафыгызга карагыз
Бәлки, кирәкле кием инде бардыр һәм аны бераз төзәтергә генә кирәктер. Эллен Макартур фонды киемне төзәтүне һәм кулланылышта тотуны әйләнешле икътисад алымнарына кертә. Чыганак.
Безнең исәп акчалата чыгымнарны гына бәяли. Ул экологик эзне, хезмәт шартларын яки әйбернең дини таләпләргә туры килүен үлчәми. Бер үк максатка хезмәт итүче киемнәрне чагыштырыгыз. Бүлү нәтиҗәсе матур булсын өчен кирәксез әйбер сатып алмагыз. Сакчыл куллану чын ихтыяҗдан башлана.